De Bazel (Spekkoek) Amsterdam

Aard adviesopdracht

Inventariserende gevelinspectie, lichtmicroscopisch onderzoek op natuursteen, petrografische mortelanalyse, advies conservering en restauratie natuursteen in opgaand gevelmetselwerk

Opdrachtgever: Gemeente Amsterdam

Uitvoering gevelonderhoud: 2031

Laboratoria: Nebest Laboratorium B.V.

Historie

De Bazel, gebouwd tussen 1919 en 1926, is een van de eerste grootschalige kantoorgebouwen van Amsterdam. Het ontwerp kwam van architect K.P.C. Bazel, die al in 1923 overleed. De afronding van het gebouw werd verzorgd door zijn collega's C. van der Linde en A.D.N. van Gendt.

Door de jaren heen heeft het pand verschillende financiële instellingen gehuisvest, waaronder de Nederlandsche Handel-Maatschappij, de Algemene Bank Nederland en later de ABN AMRO. Na een grondige restauratie tussen 2005 en 2007 is er nu het gemeentearchief van Amsterdam in gevestigd.

Opvallend aan het gebouw zijn de ritmische gevels met pilasters, erkers en nissen, uitgevoerd in baksteen en graniet volgens een blok-en-bandpatroon, en geplaatst op een stevige syenieten sokkel. 

Bild

De Bazel is een prachtig voorbeeld van het Nederlandse baksteenexpressionisme en een belangrijk stuk Amsterdamse architectuurgeschiedenis.


Uitdaging

De natuursteenelementen vertonen een voor granieten buitengewoon schadepatroon, waarbij een dunne buitenlaag als een soort uienschil afpelt. Hieruit volgen meerdere, elkaar overlappende onderzoeksvragen. Zo is de vraag wat de exacte samenstelling van de natuursteen is, en hierop aansluitend, wat dit verweringspatroon in deze steen veroorzaakt.

Bild

Het verweringsproduct van de natuursteen is onderzocht op chemische samenstelling en mineraalsamenstelling. Lichtmicroscopisch onderzoek van de afschilferende laag zal de resultaten van mineraalkundige alteratie aanvullen.

Uit de gevelinspectie volgt dat er een verband bestaat tussen eerdere restauratiewerkzaamheden en het aanwezige schadepatron.